Pozitif Değer Bilişim Çözümleri, 0.312 241 2553
Hayata geçirmeyi düşündüğünüz web projesi ile ilgili olarak para ve zaman kaybetmemek için bilişim çözümlerinde danışmanlık hizmeti önem taşımaktadır.
1999 senesinden beri web tabanlı projeler üzerinde çalışan birisi olarak bugün şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki, piyasada yeni iş ten çok, geçmişte satın almış olduğu hizmetten ağzı yanmış, ve geçmişte satın aldığı hizmeti düzeltmeye çalışan işletmeler mevcuttur.
Bugün, özellikle web teknolojilerinin hızlı gelişimi göz önüne alındığında, web projelerine başlarken, dikkat edilmesi gereken birçok önemli parametre mevcuttur. Bu parametrelerin bir kısmı, hizmeti satın alan kişiye görünür değildir. Örnek vermek gerekirse, sistemin arama motorları ile aynı dilden konuşup konuşmadığı, konunun uzmanı olmayan kişiler tarafından anlaşılması neredeyse imkansızdır. Halbuki, bugün için, yeni kurulan bir web sisteminin arama motorları ile aynı dilden konuşuyor olmaması düşünülemez.
İşletmelerin sonradan farkına vardıkları sıkıntıların en sık rastlananlarından birkaçı şu şekilde sıralanabilir:
- İşletme yetkilisinin, domain name (alan adı) ve hosting (barındırma) kontrolünün kendilerinde olmadığını farketmesi.
- Kurulan web sisteminin, Google ve diğer arama motorlarında kendine yer edinemediğinin anlaşılması
- Sistemin, yapı olarak, yeni modüller kurulmaya uygun olmayan bir yapı ve yöntemle inşa edilmiş olması. (Dolayısı ile sisteme basit yeni bir modül eklenmesi bile çok ciddi zaman ve emek gerektiren bir çalışmaya dönüşebilmekte, hatta birçok zaman, sistemi baştan kurmak daha hızlı ve ekonomik bir çözüm olmaktadır.)
Bu anlamda tavsiyelerim:
- Konuya hakim bir kişiden danışmanlık almanız,
- Proje gereksinimlerini bu uzman kişiyle birlikte çıkarmanız
- Proje hayata geçirilirken başka bir ekip görev alacaksa bile, danışmanın süreci kontrol etmesidir.
Böylece satın aldığınız hizmetin, sizin ve işletmenizin bugünkü ihtiyaçlarını %100 karşılayacağına ve gelecekte değişen gereksinimleriniz doğrultusunda geliştirilebilir bir sistem olmasını garanti altına alırsınız. Bu şekilde gerçekleştirilen bir proje aradan zaman geçip, satın aldığınız hizmet beklentilerinizi karşılamadığında, ya da, zaman içinde ihtiyaçlarınız değiştiğinde, yeni durumunuza cevap veremez hale geldiğinde iş işten geçmiş olmamalı.
İsmail Çifci
Pozitif Değer Bilişim Çözümleri Danışmanı
contact@ismailcifci.com
www.pozitifdeger.com
www.ismailcifci.com
Web sitesi sahip olmaya karar verdiniz. Bu hizmeti satın alırken, zaman ve para kaybetmeden size en uygun çözümü seçebilmeniz ve sonradan başınızın ağrımaması için bilmeniz gereken temel bilgiler - 1
SORU: NETÜR BİR İNTERNET SİTESİNE İHTİYACIM VAR ? TEMELDE İNTERNET SİTELERİ KABACA KAÇA AYRILIR ?
İnternet siteleri temelde 2 ye ayrılır.
1. Statik internet siteleri
2. Dinamik internet siteleri
Herşeyden önce dinamik bir siteye mi yoksa statik bir siteye mi ihtiyacınız olduğuna karar vermeniz gerekir.
SORU: STATİK İNTERNET SİTESİ NEDİR ?
> Arkasında bir veritabanı çalışmayan sitelere kabaca statik internet siteleri diyebiliriz.
> Bu sitelerde güncelleme yapmak sorundur.
> Web sitesini yapan kişi, her güncelleme için html kodlarını kendisi değiştirmek zorundadır.
> Bu siteler, 1 kere yapılır, yayına girer, ve yapan kişi değiştirmedikçe aynı kalır.
> DEZAVANTAJI: Güncellemeler sorundur
SORU: DİNAMİK WEB SİTELERİ NEDİR?
> Kabaca, arkasında veritabanı çalışan siteler dinamik web siteleridir.
> Bu sitelerde, farklı kullanıcılar (kendilerine verilecek şifreler ile) sisteme giriş yapabilir, sistem tarafından kendileri için tanımlanan fonksiyonları yapabilirler.
> Yani, yeni bilgiler ekleyebilir, eskileri silebilir, ya da düzeltme yapabilirler. Özetle, basit web sayfası arayüzleri ile veritabanına bilgi sokar ve çekerler.
> Dinamik web siteleri de, veritabanında yer alan bilgileri web sayfasında gösterecekleri için, kullanıcıların girdikleri bilgiler veritabanından çekilerek web sayfalarında yerini alır.
> Sık güncellenen sayfaların dinamik yapıda olması şarttır.
SORU: WEB SAYFAMI TAMAMEN FLASHLA YAPTIRMANIN AVANTAJLARI & DEZAVANTAJLARI NELERDİR?
> Flash, animasyonlar ve interaktif görsel objeler yaratmak için etkili bir araçtır. Siteye görsel anlamda dinamizm katar.
> Lakin, sitenin tamamının flashla yapılmasının bazı dezavantajları vardır. Birincisi arama motorları, flashın içindeki içeriği okuyamamakta, dolayısıyla arama motorlarında indekslenirken flashla yapılmış siteler yüksek performans gösterememektedir. Search Engine Optimization tekniklerinin birçoğu tamamı flashta yapılan sitelere uygulanamaktadırlar.
> Flashın bir diğer dezavantajı ise: veritabanı ile etkileşimli çalışan sistemlerde, yazılım karmaşıklığını artıran bir boyutu olmasıdır (Normal veritabanları diyelimki PHP & Mysql yazılımları ile çalışıyorsa, Flashlı ve veritabanlı site, bu PHP & Mysql ikilisi üzerine bir de ActionScript dili üzerinden veritabanı ile iletişim kuracaktır. Bu da yazılımın karmaşıklık seviyesini bir kademe daha artıran bir etmendir.). Yazılım karmaşıklığının artmasının dezavantajı, 1: maliyeti artırır. 2, olası bir site yapı değişikliğinde, birşeyleri değiştirmek için o siteyi tasarlayan grafik tasarımcılara ve yazılım uzmanlarına bağımlı hale gelme ihtimalinizin yükseklir.
> Kişisel Önerim: Sitenizi tanıtmak için TV reklamlarına dünyanın parasını harcamayacaksanız, ve amacınız görselliği vurucu olarak kullanmaktan ziyade, içeriğinizi webde etkili ve kalıcı konumlandırmak ise, SİTENİZİ TAMAMEN FLASHda YAPTIRMAYIN. Onun yerine, görsel dinamizm için site içinde küçük flash movieler kullanın. Sitenizin içeriği flash üzerinden değil, ister veritabanından gelsin, ister statik bilgi olsun ama html tabanlı olarak yayınlansın.
SORU: ALAN ADI (DOMAIN NAME) VE HOSTING HİZMETLERİ NELERDİR?
Alan Adı ve Hosting kavramları:
> Alan adı, www.orneksite.com, www.orneksite.net gibi isimlerdir.
> Bu isimler, yıllık olarak tescillenir. Yıllık tescillenme ücreti 10 $ civarındadır.
> ÖNEMLİ NOT: Sitenizin alan adını mutlaka kendi üzerinize tescil ettirin. Bu alan adı ile ilgili işlemler için gerekli olan şifreler mutlaka sizde olsun. İlerleyen günlerde, web sitenizi yapan kişi ile anlaşmazlığa düşmeniz durumunda, alan adının yönetim hesap şifresinin sizde olması önemlidir.
> Alan adı sadece isim bilgisi içerir. Hangi kelime yazıldığında web sayfanızın geleceği bilgisini içerir. Web sitesinin içeriği ile ilgili değildir.
> Web sayfalarınızın, internetten 7 / 24 erişilebilir olması için, sayfanızı oluşturan dosyaların bir serverda host edilmesi (barındırılması) gerekir. İşte, internete 7 / 24 bağlı bir serverda dosyalarınızı koymak ve gerektiğinde serverın veritabanı alt yapısından faydalanmak için hosting hizmeti satın almanız gerekmektedir.
> Hosting hizmeti, alacağınız hizmete ve hizmeti alacağınız firmaya göre çeşitlilik gösterir.
> Hosting hizmeti veren kuruluşlardan birkaçı:
Türkiyede www.kriweb.com
Uluslarası www.godaddy.com
> ÖNEMLİ NOT: Aldığınız bu host hizmetiyle ilgili de hesap yönetim şifreleri sizde olması, ileride başınızın ağrımaması için gerekmektedir (hatta bu hesapların sizin üzerine olmasında büyük fayda vardır).
İsmail Çifci
Pozitif Değer Bilişim Çözümleri
Bilişim Çözümleri Danışmanı
www.pozitifdeger.com
www.ismailcifci.com
Web tabanlı bir iş fikriniz var, ya da, mevcut işlerinizi web teknolojilerinden faydalandırarak verimliliğini artırmak ve işinize web teknolojilerinden pozitif değer döndürmek niyetindesiniz. Amacınız her ne olursa olsun, bugün için bir web projesine başlanırken, mutlaka sorulması gereken önemli soruların bir kısmı aşağıdaki gibidir:
- Kurulacak sistem Google ve diğer arama motorları ile aynı dilden konuşacak mı?
- Kurulacak sisteme mobil cihazlardan erişim mümkün olabilecek mi?
- Gelecekte yeni teknolojiler ve yeni modüller sisteme kolaylıkla entegre edilebilecek mi?
Şimdi bu soruları detaylı inceleyelim:
1) Kurulacak sistem Google ve diğer arama motorları ile aynı dilden konuşacak mı?
Bir sistemin, basit anlamda Google ve diğer arama motorları ile aynı dilden konuşması demek, içeriğindeki bilgiyi arama motorları tarafından indeksletebilmesi ve yapılacak olan Google ve diğer arama motoru aramalarında üst sıralarda yer edinebilmesiyle ilgilidir. Bu amaca yönelik çalışmaların bütünü, web terminolojisinde, Search Engine Optimization (SEO) - Arama Motoru Optimizasyonu olarak adlandırılır.
Search Engine Optimization, Arama Motoru Optimizasyonu, iki evreli bir çalışmadır. Birinci evresi, sistem alt yapısının bu doğrultuda tasarlanmasını ve inşa edilmesini gerektirir. Sonrasında süreç yönetimi ile istenilen kelimelerde yüksek performans hedeflenebilir. Lakin, eğer sistem altyapısı en baştan bu doğrultuda tasarlanmadı ise, siteye konacak içeriği kendisine arama motorlarında üst sıralarda yer bulması mümkün değildir.
UYARI: Sistem SEO teknikleri göz önünde olmadan tasarlanır ve kodları yazılırsa, ve sistem aynı zamanda yeni modüller eklenme noktasında hantal bir kod yapısına sahipse, ilerleyen dönemlerde bahsi geçen web sistemini arama motorları ile aynı dilden konuşur hale getirmek reverse-engineering (tersten mühendislik) metodları gerektiren bir halalır ki, bu da, hem oldukça risklidir, hem de uzun zaman alacağından ekonomik bir yöntem değildir.
2) Kurulacak sisteme mobil cihazlardan erişim mümkün olabilecek mi?
MOBİL CİHAZLARA UYGUNLUK
Bir web sistemi, eğer mobil cihazlara uygunluk prensibine göre tasarlanmışsa en baştan, sistem şu şekilde çalışacaktır:
Sistem bağlanan cihazın özelliklerinden bir mobil cihaz mı normal bir PC mi olduğunu anlayacaktır. Ve eğer bağlanan cihaz mobil bir cihaz ise, mobil cihazlara özel sayfalar, normal bir PC ise, alışık olunan normal web sayfaları görüntülenecektir.
Mobil cihazalara özel sayfaların avantajlarını şu şekilde sıralamak mümkündür:
- uygun gösterim (proper display)
Mobil cihazların ekranları için özel tasarlanmış sayfalar olacağı için, gösterimde sorunlar yaşanmayacaktır.
- Hızlı erişim
Mobil cihazlar için tasarlanan sayfalar, normal PC sayfalarına göre daha az dosya büyüklüklerine sahiptirler. Bu da, gezintiyi kolaylaşıtan ve hızlandıran bir sonuç olarak dönmektedir.
- Ekonomi
Mobil internet erişimi, mevcut GPRS ve EDGE teknolojilerinde indirilen kb başına ücretlendirilmektedir. Ve 3. nesil telekom alt yapısı hayata geçene kadar da, çok hesaplı değildir bu erişim ücretleri. Bu anlamda, mobil cihazlar için tasarlanan sayfalar, mümkün olan en az veri büyüklükleri ile inşa edilme prensibinde tasarlandıkları için, mobil sayfaların gezintisi, mümkün olan en ekonmik çözümdür.
3) Gelecekte yeni teknolojiler ve yeni modüller sisteme kolaylıkla entegre edilebilecek mi?
Bu soru, belkide sorulması gereken en önemli sorudur. Çünkü, kolay modül eklenebilir bir yapı ile beraber, sistem zaman içinde kolaylıkla modifiye edilebilir.
Aynı fonksiyonları yerine getiren iki sistem düşünün.
Birinci sistemin teknik özelliklerinden bir kısmı şöyle olsun:
- veritabanında 10 tablo
- toplam 5 klasörde 20 php veya asp dosyası
- toplam 1.500 satır kod
aynı fonksiyonları yerine getiren ikinci sistem ise:
- veritabanında 90 tablo
- toplam onlarca klasörde 100 lerce php veya asp dosyası
- toplam 38.000 satır kod
Şimdi, bu iki sistem karşılaştırıldığında, birinicisi modifikasyona çok daha açık bir yapıdadır. İkinci sistemde ise kod boyutunda değişiklik, hem oldukça riskli, hemde oldukça uzun zaman alan bir işlem olacaktır.
Şimdi aklınıza şu soru gelebilir. Neden bir programcı ikinci türden bir sistem kurararak projeyi hayata geçirsin. Bunun cevabı ise, sistemin bir uzman tarafından mı yazıldığı yoksa, aracı bir programın çıktısı mı olduğunda gizlidir. Eğer konuya hakim bir uzman sistemi hayata geçirecekse, tabiki birincisi gibi bir yapı olucaktır sonuç. Yok eğer, kodlar satır satır yazılmaktansa, aracı programlar kullanılarak hayata geçiriliyor ise sistem, aracı programlar gereksinimleri karşılama noktasında yüksek verimlilikte kodları üretemedikleri için, ortaya dallı budaklı bir yapıda binlerce satır fazladan kod çıkmaktadır.Butür sistemlerin, ilerleyen zamanlarda elden geçirilmesi ve kod boyutunda değişiklik yapılması ise, neredeyse mümkün değil, hatta sistemin baştan kurulması çoğu zaman daha kolaydır.
İsmail Çifci
Bilişim Çözümleri Danışmanı
contact@ismailcifci.com
www.pozitifdeger.com
www.ismailcifci.com
pd@pozitifdeger.com